Avloqulova Sadoqat Sobirjon qizi
- Marketing jurnali 11-son, 2025-yil

- 3 дек. 2025 г.
- 2 мин. чтения

MAHSULOTLARNING RAQAMLI MAHSULOT PASPORTINI YARATISH
JARAYONIDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALARNI QOʻLLASHNING
NAZARIY ASOSLARI
Avloqulova Sadoqat Sobirjon qizi
TDIU, tayanch doktoranti
E-mail: avloqulova07@gmail.com
Annotatsiya
Maqolada Yevropa Ittifoqining Barqaror mahsulotlar toʻgʻrisidagi reglamenti
doirasida raqamli mahsulot pasporti konsepsiyasi va uni qoʻllab-quvvatlaydigan
zamonaviy raqamli texnologiyalar tahlil qilinadi. MRP ning asosiy funksiyasi sifatida
mahsulotning butun hayotiy sikli boʻyicha maʼlumotlarni raqamli identifikatsiya
vositalari orqali isteʼmolchi, regulyator va biznes subyektlariga shaffof taqdim etish
mexanizmlari yoritiladi. Blokcheyn texnologiyasining oʻzgarmas reyestri, aqlli
shartnomalar va tokenlashtirish imkoniyatlari mahsulotlarni real aktiv sifatida raqamli
ekotizimga olib kirish, mulkchilik huquqi va tranzaksiyalarni ishonchli boshqarish
nuqtai nazaridan tahlil etiladi. Maqolada shuningdek on-chain va off-chain
yondashuvlarni birlashtirgan gibrid arxitekturalar, koʻp-zanjirli tarmoqlar kabi
yechimlarning masshtablanuvchanlik, maxfiylik va oʻzaro ishlash talablarini
qondirishdagi roli koʻrsatib beriladi. MRP, blokcheyn va tokenlashtirish birligi global
taʼminot zanjirlari uchun yangi raqamli boshqaruv modeli sifatida baholanib,
barqarorlik, shaffoflik va raqobatbardoshlikni oshirishga xizmat qiluvchi strategik
infratuzilma sifatida talqin etiladi.
Kalit soʻzlar: mahsulot raqamli pasporti(MRP), raqamli identifikatsiyalash,
blokcheyn texnologiyasi, tokenlashtirish, QR-kod, NFC, RFID texnologiyalari,
barqaror va aylanma iqtisodiyot, ESPR reglamenti.
Аннотация
В статье анализируется концепция цифрового паспорта продукта в рамках
Регламента ЕС о устойчивых продуктах, а также современные цифровые
технологии, поддерживающие его функционирование. Как основная функция
ЦПП рассматривается механизм прозрачного предоставления информации о
жизненном цикле продукта потребителю, регулятору и бизнес-субъектам
посредством цифровых средств идентификации. Анализируются возможности
неизменяемого реестра блокчейна, смарт-контрактов и токенизации для
интеграции продуктов в цифровую экосистему как реальных активов, а также
для надежного управления правами собственности и транзакциями. В статье
также рассматривается роль гибридных архитектур, объединяющих on-chain и
off-chain подходы, а также многосетевых (multi-chain) решений в обеспечении
масштабируемости, конфиденциальности и совместимости. Единство ЦПП,
блокчейна и токенизации оценивается как новая модель цифрового управления
для глобальных цепочек поставок и интерпретируется как стратегическая
инфраструктура, направленная на повышение устойчивости, прозрачности и
конкурентоспособности. Ключевые слова: цифровой паспорт продукта (ЦПП), цифровая
идентификация, блокчейн-технология, токенизация, QR-код, NFC, RFID-
технологии, устойчивая и циклическая экономика, регламент ESPR.
Abstract
The article examines the concept of the digital product passport within the
framework of the EU Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR), as well
as modern digital technologies that support its implementation. The digital product
passportʼs core function is highlighted as ensuring transparent provision of life-cycle
data to consumers, regulators and business entities through digital identification tools.
The study analyzes how blockchainʼs immutable ledger, smart contracts and
tokenization enable products to be integrated into the digital ecosystem as real assets
and ensure reliable management of ownership rights and transactions. The article also
explores hybrid architectures combining on-chain and off-chain approaches, as well as
multi-chain networks, and their role in meeting scalability, privacy and interoperability
requirements. The integration of the DPP, blockchain and tokenization is evaluated as
a new digital governance model for global supply chains and is interpreted as strategic
infrastructure that enhances sustainability, transparency and competitiveness.
Keywords: digital product passport (DPP), digital identification, blockchain
technology, tokenization, QR code, NFC, RFID technologies, sustainable and circular
economy, ESPR regulation.










Комментарии