Axmedov Ikrom Akramovich
- Marketing jurnali 2026-yil, 1-son (yanvar)

- 2 часа назад
- 2 мин. чтения

OʻZBEKISTON EKSPORTGA YOʻNALTIRILGAN KORXONALARINING
MARKETING KOMPLEKSINI MINTAQALAR BOZORLARIGA
MOSLASHTIRISH
Axmedov Ikrom Akramovich
TAFU, Iqtisodiyot fakulteti dekani, i.f.d., prof.
ORCID: 0009-0006-1866-4456
E-mail: i.axmedov@utase.uz
Annotatsiya
Ushbu maqolada mintaqaviy iqtisodiy integratsiya doirasida ustuvor hisoblangan
SHHT va MDH mamlakatlari bozorlariga samarali kirib borish va oʻz mavqeyini
mustahkamlash uchun Oʻzbekiston korxonalari tomonidan marketing kompleksi
elementlarini (mahsulot, narx, tarqatish, ilgari surish) moslashtirishning oʻziga xos
xususiyatlarini tadqiq etilgan.
Mahsulotni Yevrosiyo iqtisodiy ittifoqi standartlariga chuqur modifikatsiya qilish
zarurati, narxlarning logistika xarajatlariga yuqori bogʻliqligi, oʻz distribyutorlik
kanallarining zaifligi va Xitoy bozorida raqamli targʻibotning past samaradorligi kabi
muammolar aniqlangan. MDH (madaniy yaqinlikka eʼtibor) va Xitoy (raqamlashtirish
va platformalar orqali ishlashga eʼtibor) bozorlari uchun tabaqalashtirilgan
strategiyalar belgilangan. 4Pning muvaffaqiyatli moslashuvi Oʻzbekiston
korxonalaridan ortiqcha mahsulotlarni eksport qilish taktikasidan har bir hamkor
mamlakatda aniq isteʼmolchiga yoʻnaltirilgan maqsadli marketing strategiyasiga
oʻtishni talab qilishi, notarif toʻsiqlarni yengib oʻtish uchun qoʻshma korxonalar tashkil
etish va mintaqaviy savdo kelishuvlari vositalaridan faol foydalanish muhim ahamiyat
kasb etishi taklif etilgan.
Kalit soʻzlar: 4P marketing kompleksi, eksport, import, tashqi iqtisodiy
faoliyat, SHHT, MDH, mintaqaviy integratsiya, mahsulotni moslashtirish, narxlarni
moslashtirish, sotishni ragʻbatlantirish.
Аннотация
В данной статье исследованы особенности адаптации элементов
маркетингового комплекса (продукт, цена, распределение, продвижение)
предприятиями Узбекистана для эффективного выхода на рынки стран ШОС и
СНГ, являющихся приоритетными в рамках региональной экономической
интеграции, и укрепления своих позиций.
Выявлены такие проблемы, как необходимость глубокой модификации
продукта в соответствии со стандартами Евразийского экономического союза,
высокая зависимость цен от затрат на логистику, уязвимость собственных
дистрибьюторских каналов и низкая эффективность цифрового продвижения на
китайском рынке. Для рынков СНГ (с акцентом на культурную близость) и Китая
(с акцентом на цифровизацию и работу через платформы) определены
дифференцированные стратегии. Успешная адаптация 4P требует от
предприятий Узбекистана перехода от тактики экспорта избыточной продукции
к целевой маркетинговой стратегии, ориентированной на конкретного
потребителя в каждой стране-партнере, создания совместных предприятий для преодоления нетарифных барьеров и активного использования инструментов
региональных торговых соглашений.
Ключевые слова: маркетинговый комплекс 4Р, экспорт, импорт,
внешнеэкономическая деятельность, ШОС, СНГ, региональная интеграция,
адаптация продукта, адаптация цен, стимулирование сбыта.
Abstract
This article examines the peculiarities of adapting marketing complex elements
(product, price, distribution, promotion) by Uzbekistanʼs enterprises to effectively
enter the markets of the SCO and CIS countries, which are priority areas within
regional economic integration, and strengthen their positions.
Such problems as the need for deep product modification in accordance with the
standards of the Eurasian Economic Union, high dependence of prices on logistics
costs, vulnerability of own distribution channels, and low efficiency of digital
promotion in the Chinese market were identified. Differentiated strategies have been
defined for the CIS (with an emphasis on cultural proximity) and China (with an
emphasis on digitalization and working through platforms) markets. Successful
adaptation to 4P requires Uzbekistanʼs enterprises to shift from excess product export
tactics to targeted marketing strategy focused on specific consumers in each partner
country, establish joint ventures to overcome non-tariff barriers, and actively utilize
regional trade agreement tools.
Keywords: 4P marketing complex, export, import, foreign economic activity,
SCO, CIS, regional integration, product adaptation, price adaptation, sales promotion.










Комментарии