top of page

Nuritdinov Ramziddin

XIZMAT KO‘RSATISH KORXONALARIDA SIRKULYAR IQTISOD

TAMOYILLARIDAN FOYDALANISHNING XORIJIY DAVLATLARNING

ILG’OR TAJRIBALARI

Nuritdinov Ramziddin

BuxDU tadqiqotchisi

Annotatsiya

Ushbu maqola xizmat koʻrsatish korxonalarida, ayniqsa HoReCa (mehmonxona,

restoran, kafe) va mehmonxona-turizm sektorlarida sirkulyar iqtisodiyotning

qoʻllanilishi va uning iqtisodiy-ekologik samaradorligini xorijiy davlatlarning ilgʻor

tajribalari asosida tahlil qiladi. Tadqiqotda Finlandiya, AQSH, Braziliya, Maldiv

orollari va boshqa mamlakatlardagi korxonalarning amaliy yondashuvlari, jumladan,

chiqindilarni kamaytirish, energiya va suv resurslaridan samarali foydalanish, qayta

tiklanadigan energiya manbalaridan foydalanish, hamkorlik va monitoring tizimlari

oʻrganilgan. Sirkulyar iqtisodiyot tamoyillarini joriy etgan korxonalar chiqindilarni

30–40%, energiya va suv sarfini 20–25% qisqartirishga erishgan. Тadqiqot shuni

koʻrsatadiki, sirkulyar iqtisodiyot nafaqat atrof-muhitni himoya qilish, balki

korxonalarning raqobatbardoshligini oshirish va xarajatlarni qisqartirishda muhim rol

oʻynaydi. Xorijiy tajribalar sirkulyar iqtisodiyotning xizmat koʻrsatish sohasida

qoʻllanilishi iqtisodiy samaradorlikni oshirish, resurslarni tejash va ekologik taʼsirni

kamaytirish imkoniyatlarini yaratishini tasdiqlaydi. Ushbu yondashuvlar Oʻzbekiston

xizmat koʻrsatish korxonalari uchun amaliy ahamiyatga ega boʻlib, ularni joriy etish

orqali barqaror rivojlanish va resurs samaradorligini oshirish mumkin.

Kalit soʻzlar: sirkulyar iqtisodiyot, xizmat koʻrsatish korxonalari, HoReCa,

chiqindilarni kamaytirish, energiya tejash, barqaror rivojlanish, xorijiy tajribalar.

Abstract

This article analyzes the application of the circular economy in service

enterprises, especially in the HoReCa (hotel, restaurant, cafe) and hotel-tourism

sectors, and its economic and environmental efficiency based on the best practices

of foreign countries. The study examines practical approaches of enterprises in

Finland, the USA, Brazil, the Maldives and other countries, including waste

reduction, efficient use of energy and water resources, use of renewable energy

sources, cooperation and monitoring systems. Enterprises that have implemented the

circular economy have achieved a reduction in waste by 30–40%, and energy and

water consumption by 20–25%. The study shows that the circular economy plays an

important role not only in protecting the environment, but also in increasing the

competitiveness of enterprises and reducing costs. Foreign experience confirms that

the application of the circular economy in the service sector creates opportunities for

increasing economic efficiency, saving resources and reducing environmental

impact. These approaches are of practical importance for Uzbek service enterprises,

and their implementation can lead to sustainable development and increased

resource efficiency.

Keywords: circular economy, service enterprises, HoReCa, waste reduction,

energy saving, sustainable development, foreign experiences.

Аннотация

В данной статье анализируется применение принципов циркулярной

экономики на предприятиях сферы услуг, особенно в секторах HoReCa

(гостиницы, рестораны, кафе) и гостинично-туристическом секторе, а также ее

экономическая и экологическая эффективность на основе передового опыта

зарубежных стран. В исследовании рассматриваются практические подходы

предприятий Финляндии, США, Бразилии, Мальдив и других стран, включая

сокращение отходов, эффективное использование энергетических и водных

ресурсов, использование возобновляемых источников энергии,

сотрудничество и системы мониторинга. Предприятия, внедрившие принципы

циркулярной экономики, достигли сокращения отходов на 30–40%, а

потребления энергии и воды — на 20–25%. Исследование показывает, что

циркулярная экономика играет важную роль не только в защите окружающей

среды, но и в повышении конкурентоспособности предприятий и снижении

издержек. Зарубежный опыт подтверждает, что применение принципов

циркулярной экономики в сфере услуг создает возможности для повышения

экономической эффективности, экономии ресурсов и снижения воздействия

на окружающую среду. Эти подходы имеют практическое значение для

узбекских предприятий сферы услуг, а их внедрение может привести к

устойчивому развитию и повышению эффективности использования ресурсов.

Ключевые слова: циркулярная экономика, предприятия сферы услуг,

HoReCa, сокращение отходов, энергосбережение, устойчивое развитие,

зарубежный опыт.


Комментарии


bottom of page